Moeten of mogen: welke beperkingen leg jij jezelf op?

Marjolein Berendsen

Holistisch expert

Ik vind het een beladen woord: ‘moeten’. Het is dwingend, het kan negatief klinken, het heeft de betekenis van onvrijwillig en het geeft druk. In je opvoeding heb je als kind ongetwijfeld heel vaak iets ‘moeten’ doen. Je moet je mond houden, je moet een jas aan, je moet naar school: allemaal dingen die je worden opgelegd en waar je als kind waarschijnlijk, min of meer automatisch, aan voldeed.

Als volwassene moeten we ook van alles. Van onze omgeving, maar ook van onszelf. En dat voldoen aan dat dwingende moeten gaat vaak onbewust. Door jezelf gewoontes aan te leren lijkt het misschien of je dingen uit vrije wil doet, maar deze zijn vaak ingegeven door moeten. En door steeds maar te moeten, kun je jezelf beperkingen opleggen, met gevolgen waar je je misschien niet meteen bewust van bent.

Waaróm moet het eigenlijk?

Ik daag je daarom uit om eens bij jezelf na te gaan welke gewoontes je jezelf hebt aangeleerd. Probeer eens te achterhalen hoe deze gewoontes ontstaan zijn en welke emoties, gedachten en energie je ze brengen. Krijg je bij deze gewoontes het idee dat ze ‘moeten’? Vraag je dan eens af waaróm het moet. En wat er zou gebeuren als je dat moeten eens verandert in mogen.

Wees niet te streng voor jezelf

Mogen is namelijk een veel positiever uitgangspunt. Een voorbeeld is iemand die van zichzelf twee keer per week móet sporten. De kans dat het die persoon zwaar valt om dit vol te houden, is groot. Je moet nu eenmaal van jezelf, ook als je er geen zin in hebt. Maar waarom zou je zo streng zijn voor jezelf, als je er geen zin in hebt? Omdat je gezond móet zijn? Of misschien omdat je bang bent dat je niet voor vol wordt aangezien als je niet gaat? Realiseer je je, dat je jezelf beperkt als je aldoor dingen moet?

De vrijheid van mogen

Wanneer je jezelf leert dat je dingen mág van jezelf, wordt alles een stuk lichter. Het is geen opgelegde verplichting, maar een voorrecht dat je jezelf geeft. Je móet niet succesvol zijn, je mág het, als je je er goed bij voelt. En je móet niet naar de sportschool, maar je mág die tijd voor jezelf nemen. Je beperkt jezelf niet meer door van alles te moeten, maar verlegt juist je grenzen door te mogen. Op alle niveaus.

De uitspraak ‘niets moet, alles mag’ geeft mij soms ook weer even dat steuntje in de rug als ik ergens tegenop zie. Het geeft energie, inspiratie en vertrouwen in mezelf. Het geeft me vrijheid, en dat mag er zijn!